काठमाडौं । चालु आर्थिक वर्ष २०८३/८४ को पहिलो महिना साउनमा नेपालको वैदेशिक व्यापारमा उल्लेख्य वृद्धि भएको छ। भन्सार विभागका अनुसार गत आर्थिक वर्षको सोही अवधिको तुलनामा साउनमा नेपालको कुल वैदेशिक व्यापार ३५.४४ प्रतिशतले बढेर २ खर्ब २६ अर्ब १४ करोड ७७ लाख रुपैयाँ पुगेको छ।
साउनमा आयात पनि बढेको छ। विभागका अनुसार आयात ३१.०४ प्रतिशतले वृद्धि भई १ खर्ब ८७ अर्ब ४४ करोड ३६ लाख रुपैयाँ पुगेको छ। गत आर्थिक वर्षको साउनमा नेपालले १ खर्ब ४३ अर्ब ४ करोड ६६ लाख रुपैयाँ बराबरका वस्तु आयात गरेको थियो।
निर्यातमा ६१ प्रतिशतभन्दा बढी वृद्धि
आयातको तुलनामा निर्यातको वृद्धिदर भने अझ उच्च देखिएको छ। गत आर्थिक वर्षको साउनमा करिब २४ अर्ब रुपैयाँ बराबरको वस्तु निर्यात भएकोमा चालु आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा निर्यात ६१.७२ प्रतिशतले बढेर ३८ अर्ब ७० करोड ४१ लाख रुपैयाँ पुगेको छ।
निर्यातमा उल्लेख्य वृद्धि भए पनि आयातको आकार ठूलो रहेकाले व्यापार घाटा भने बढेको छ। साउनमा व्यापार घाटा २४.८८ प्रतिशतले बढेर १ खर्ब ४८ अर्ब ७३ करोड ९४ लाख रुपैयाँ पुगेको विभागले जनाएको छ।
वैदेशिक व्यापारमा निर्यातको हिस्सा बढ्यो
वैदेशिक व्यापारको संरचनामा पनि केही सकारात्मक परिवर्तन देखिएको छ। कुल वैदेशिक व्यापारमा निर्यातको हिस्सा गत आर्थिक वर्षको साउनमा १४.३३ प्रतिशत रहेकोमा चालु आर्थिक वर्षको साउनमा बढेर १७.११ प्रतिशत पुगेको छ।
त्यसैगरी, कुल व्यापारमा आयातको हिस्सा ८५.६७ प्रतिशतबाट घटेर ८२.८९ प्रतिशतमा झरेको छ।
आयातको तुलनामा निर्यातको हिस्सा बढ्दै जानुलाई नेपालको वैदेशिक व्यापारका लागि सकारात्मक संकेतका रूपमा हेरिएको छ। निर्यातको वृद्धिदर आयातभन्दा उच्च रहेकाले आयात–निर्यात अनुपातसमेत सुधार भएको छ।
गत आर्थिक वर्षको साउनमा आयात र निर्यातबीचको अनुपात ५.९८ रहेकोमा चालु आर्थिक वर्षको सोही अवधिमा घटेर ४.८४ मा आएको छ।
यद्यपि, व्यापार घाटाको आकार अझै ठूलो रहेकाले आयातमा निर्भरता घटाउने र स्वदेशी उत्पादन तथा निर्यात बढाउने चुनौती भने कायमै छ। निर्यातमा देखिएको पछिल्लो वृद्धिलाई निरन्तरता दिन सके नेपालको वैदेशिक व्यापार सन्तुलनमा सुधार ल्याउन सहयोग पुग्ने देखिन्छ।
