न्यूयोर्क । मध्यपूर्वमा बढ्दो तनाव र इरानसँगको जारी द्वन्द्वका कारण अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य लगातार बढ्न थालेपछि विश्वका प्रमुख शेयर बजारहरूमा शुक्रबार ठूलो गिरावट आएको छ।
विश्वकै महत्वपूर्ण तेल आपूर्ति मार्ग मानिने हर्मुज जलडमरूमध्य बन्द भएपछि तेल ट्यांकरहरूको आवतजावत प्रभावित भएको छ। यसले विश्वव्यापी आपूर्ति शृङ्खलामा अवरोध सिर्जना गर्दै महँगी बढ्ने चिन्ता थपिएको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्।
तेल आपूर्तिमा समस्या बढेसँगै विश्व अर्थतन्त्रमा अनिश्चितता बढेको भन्दै लगानीकर्ताहरू त्रसित बनेका छन्। त्यसको प्रत्यक्ष असर विश्व शेयर बजारमा देखिएको हो।
विशेषगरी पछिल्ला महिनाहरूमा कृत्रिम बुद्धिमत्ता प्रविधिको प्रभावले तीव्र वृद्धि भएका प्रविधि कम्पनीहरूको शेयरमा ठूलो गिरावट आएपछि बजार थप दबाबमा परेको छ।
अमेरिकाको प्रमुख शेयर सूचकांक एस एन्ड पी ५०० अघिल्लो दिनको ऐतिहासिक उच्च विन्दुबाट करिब १ दशमलव २ प्रतिशतले घटेको छ। डाउ जोन्स औद्योगिक सूचकांक ५ सय ३७ अंकले ओरालो लागेको छ भने प्रविधि केन्द्रित नास्डाक सूचकांकमा करिब १ दशमलव ५ प्रतिशतको गिरावट आएको छ।
कृत्रिम बुद्धिमत्ता क्षेत्रको अग्रणी कम्पनी NVIDIA को शेयर मूल्य मात्रै ४ दशमलव ४ प्रतिशतले घटेको छ। यद्यपि चालु वर्षमा कम्पनीको शेयर मूल्य २६ प्रतिशतभन्दा बढीले बढिसकेको थियो।
त्यस्तै Micron Technology को शेयरमा ६ दशमलव ६ प्रतिशतको गिरावट आएको छ। यद्यपि यस वर्ष कम्पनीको समग्र शेयर मूल्य अझै पनि उल्लेखनीय रूपमा माथि रहेको छ।
बजार विश्लेषकहरूका अनुसार शेयर बजार लामो समयदेखि अत्यधिक बढेको अवस्थामा पुगेकाले केही समयको गिरावट स्वाभाविक मानिएको छ।
बलियो अमेरिकी अर्थतन्त्र र ठूला कम्पनीहरूको राम्रो आम्दानीका कारण यसअघि बजार उच्च विन्दुमा पुगेको भए पनि अब आगामी दिन चुनौतीपूर्ण बन्न सक्ने चेतावनी विज्ञहरूले दिएका छन्।
विश्लेषकहरूका अनुसार मध्यपूर्वको भू–राजनीतिक संकट समाधान नभएसम्म र तेल आपूर्ति सहज नबन्दासम्म ऊर्जा मूल्य उच्च रहन सक्छ। यसले उत्पादन लागत बढाउनुका साथै केन्द्रीय बैंकहरूलाई ब्याजदर घटाउन कठिन बनाउने देखिएको छ।
इन्धनको मूल्यवृद्धिले उपभोक्ताको क्रयशक्ति घटाउने र कम्पनीहरूको नाफामा समेत असर पार्ने भएकाले विश्व बजारमा अझै केही समय अस्थिरता कायम रहने अनुमान गरिएको छ।
