काठमाडौँ । अफगान मूलकी पर्वतारोही रिभर अहमद (पूर्वनाम जकिया अहमद) विश्वको सर्वोच्च शिखर सगरमाथा आरोहण गर्ने पहिलो अफगान महिला बनेकी छन्। हाल अष्ट्रेलियामा निर्वासित जीवन बिताइरहेकी ३० वर्षीया उनले गत मे २१ मा ८,८४८.८६ मिटर अग्लो शिखरमा पुगेर इतिहास रचेकी हुन्।
आफ्नो सफलताबारे बोल्दै उनले विश्वको सर्वोच्च शिखरमा पुग्दा आफूलाई निकै शक्तिशाली महसुस भएको बताएकी छन्। उनका अनुसार यो उपलब्धि केवल व्यक्तिगत सफलता नभई अफगान महिलाहरूका लागि आशा, स्वतन्त्रता र शिक्षाको सन्देश पनि हो।
तालिवानको दोस्रो शासन सुरु भएपछि अफगानिस्तान छोडेर भारत हुँदै अष्ट्रेलिया पुगेकी रिभर त्यसअघि विश्वविद्यालय अध्ययनरत थिइन्। तालिवानी प्रतिबन्धपछि पढाइ रोकिएसँगै उनको जीवनले नयाँ मोड लिएको थियो।
अष्ट्रेलिया पुगेपछि भाइको आकस्मिक निधनले उनलाई गहिरो मानसिक पीडा दिएको थियो। कठिन समय पार गर्ने क्रममा नदीहरूको निरन्तर बहावबाट प्रेरित भएर उनले आफ्नो नाम जकियाबाट परिवर्तन गरी ‘रिभर’ राखेकी हुन्।
आरोहणअघि उनले आफू स्वतन्त्रता र शिक्षाका लागि सगरमाथा चढ्न लागेको बताएकी थिइन्। अफगानिस्तानमा महिला शिक्षामाथि लगाइएका प्रतिबन्धप्रति विश्वको ध्यानाकर्षण गराउने उद्देश्य पनि उनको अभियानको हिस्सा थियो।
सगरमाथा आरोहणका क्रममा उनले अत्यन्त कठिन परिस्थितिको सामना गरेकी थिइन्। शिखर नजिकै माइनस २५ डिग्रीभन्दा कम तापक्रममा उनी र उनका दुई शेर्पा सहयोगीले चार घण्टासम्म लामो लाइनमा कुर्नुपरेको थियो।
रिभरका अनुसार आरोहणको कठिन समयमा विगतका संघर्षपूर्ण अनुभवहरूले नै आफूलाई अघि बढ्ने ऊर्जा दिएको थियो। बाल्यकालदेखि नै युद्ध, असुरक्षा र सामाजिक प्रतिबन्धबीच हुर्किएकी उनले विद्यालय जान दैनिक घण्टौँ पैदल हिँड्नुपरेको अनुभव पनि सुनाएकी छन्।
सगरमाथा सफलतापूर्वक आरोहण गरेपछि विश्वभर रहेका अफगान समुदाय तथा विभिन्न व्यक्तित्वहरूले उनलाई बधाई दिएका छन्। अब उनले अफगान महिलाहरूको सहयोगका लागि कोष जुटाउने योजना बनाएकी छन्।
उनको सन्देश छ: “बलियो बन, आफूमाथि विश्वास गर। इतिहासको अन्धकारपूर्ण समय पनि पार गर्न सकिन्छ।”
