गलकोट (बागलुङ), २९ जेठः बसाइँसराइका कारण सुनसान भएको जैमिनी नगरपालिका–८ स्थित छिस्ती फुर्केसल्ला गाउँबीचमा एउटा उदाहरणीय परिवार अझै मेहनतको खेती गर्दै छ । बाँझिएको बारी, खण्डहर घरहरूका बीच, रघुनाथ पौडेलको परिवारले कृषिमा समर्पित जीवनशैलीले गाउँमै सम्भावना खोजिरहेको छ ।
६२ वर्षीय रघुनाथ र उनका ३३ वर्षीय छोरा राजन दिनभर गाईभैंसीको स्याहार तथा दूध व्यवस्थापनमा व्यस्त रहन्छन् । घरमै प्लास्टिक टनेल, तोरी पेल्ने मिल र कुटानी–पिसानी मिल रहेको यो परिवारको आयआर्जनको आधार पशुपालन, घाँसखेती र मह उत्पादन बनेको
छ ।
पाँच वर्षदेखि बाउछोरा मिलेर व्यावसायिक ढंगले दूध र मह उत्पादन गर्दै आएका छन् । गाउँमा बसाइँसराइ र बाँदरको आतङ्कका कारण परम्परागत बाली खेती घट्दो अवस्थामा छ भने पौडेल परिवार भने पशुपालनमा नयाँ सम्भावना देखिरहेको छ । “गाउँ खाली भयो, थुप्रै सहरतिर सरे तर हामी भने यही गाउँमै केही गर्ने सोच लिएर लागिरहेका छौं”, रघुनाथले भन्नुभयो, “हाल हामीसँग छवटा मुर्रा भैँसी, तीन गाई, आँगनमा ३० वटा मौरीका घार, दुईवटा टनेल, १० रोपनी घाँसखेतीको जमिन र तेल पेल्ने र पिस्ने मिल छन् । मासिक १ लाख २० हजार रुपैयाँ दूध बिक्रीबाटै आम्दानी हुन्छ ।”
गाईभैंसी र पाडापाडीका लागि आवश्यक अन्न कुट्न र पिस्न घरमै मिल सञ्चालनमा छ । चितवनमा माछापालन गरेर फर्केका छोरा राजनको पनि विदेश जाने सोच छैन । बरु गाउँमै व्यावसायिक कृषक बन्ने लक्ष्यसाथ उनी क्रियाशील छन् । “दैनिक ४० लिटर दूध बागलुङ बजार पठाइरहेका छौं । ‘छिस्ती पाडापाडी तथा भैँसीपालन फार्म’ मार्फत संरक्षण र आम्दानी दुवै भइरहेको छ”, राजनले बताउनुभयो । हाल फार्ममा छ वटा पाडी, एक पाडो र दुई गाईका बाच्छाहरू हुर्कंदै छन् ।
बाँदरको आतङ्कका कारण अधिकांश स्थानीयले खेत जोत्न छाडेका बेला पौडेल बाउछोराले १० रोपनीमा बहुवर्षीय घाँसखेती गर्दै आएका छन् । साथै, बार्षिक डेढ क्विन्टल मह उत्पादन गरेर रु दुई लाखभन्दा बढी आम्दानी गरिरहेको राजनले जानकारी दिनुभयो ।
उजाडिँदै गएको गाउँमा कृषि र पशुपालनलाई व्यावसायिक बनाउँदै पौडेल परिवार उदाहरणीय बनेको छ ।
