काठमाडौं । राइड सेयरिङ कम्पनीविरुद्ध आन्दोलनरत चालकहरूले आन्दोलन थप चर्काउने चेतावनी दिएका छन्। स्वतन्त्र चालक फाउन्डेसन नेपालको आयोजनामा मंगलबार काठमाडौंमा मोटरसाइकल तथा स्कुटर र्याली निकालिएको छ।
सोमबार माइतीघरमा प्रदर्शन गरेपछि चालकहरूले आन्दोलनलाई निरन्तरता दिएका हुन्। न्यून भाडादर, उच्च कमिसन, असुरक्षित कार्य वातावरण र स्पष्ट सरकारी नीतिको अभाव उनका मुख्य गुनासा हुन्।
फाउन्डेसनका अध्यक्ष मुक्तिनाथ फुयाँलका अनुसार चालकहरू श्रमको उचित मूल्य नपाएर शोषणमा परिरहेका छन्। उनका अनुसार दुई वर्षअघि प्रतिकिलोमिटर २७–२८ रुपैयाँ आम्दानी गर्ने चालकहरू अहिले ९–१० रुपैयाँमै काम गर्न बाध्य छन्, जबकि पेट्रोल, मर्मत र दैनिक खर्च बढ्दै गएको छ।
चालकहरूले राइड सेयरिङ कम्पनीहरू—पठाओ, याङ्गो, इनड्राइभलगायत—माथि श्रम शोषण गरेको आरोप लगाएका छन्। उच्च कमिसनका कारण कम्पनीले ठूलो आम्दानी गरिरहेको तर चालकहरूको अवस्था दयनीय बनेको उनीहरूको भनाइ छ।
राइड सेयरिङ चालकहरू औपचारिक श्रमिकका रूपमा मान्यता नपाउँदा सामाजिक सुरक्षा, बीमा तथा न्यूनतम पारिश्रमिकबाट वञ्चित छन्। दुर्घटना हुँदा पनि पर्याप्त सहयोग नपाउने र बीमा प्रक्रिया जटिल हुने समस्या रहेको उनीहरूले बताएका छन्।
आन्दोलनरत चालकहरूको मुख्य माग ‘वैज्ञानिक भाडादर’ निर्धारण, अनिवार्य बीमा, सामाजिक सुरक्षा कोषमा आबद्धता, न्यूनतम पारिश्रमिक, प्रभावकारी गुनासो सुनुवाइ प्रणाली तथा यात्रुको पहिचान अनिवार्य बनाउनु रहेका छन्।
नेपालमा राइड सेयरिङसम्बन्धी स्पष्ट कानुन अभावका कारण कम्पनीहरू नियमनबाहिर जस्तै सञ्चालन भइरहेका छन् भने चालकहरू अधिकारविहीन अवस्थामा रहेको फाउन्डेसनको भनाइ छ।
चालकहरूले शान्तिपूर्ण प्रदर्शन जारी राखेको भए पनि माग सम्बोधन नभए थप कडा आन्दोलनमा जाने चेतावनी दिएका छन्। उनीहरूले सरकारलाई राइड सेयरिङलाई कानुनी दायरामा ल्याई न्यायपूर्ण व्यवस्था गर्न आग्रह गरेका छन्।
