विश्वभर फैलिएका नेपाली साहित्यकार, भाषा–संस्कृतिप्रेमी तथा स्रष्टाहरूलाई एउटै साझा छातामुनि
जोड्ने अन्तर्राष्ट्रिय नेपाली साहित्य समाज (अनेसास) को आगामी नेतृत्वबारे चर्चा भइरहेका बेला एक
अनुभवी, समर्पित र कर्मशील व्यक्तित्वको नाम अग्रपङ्क्तिमा देखिन्छ—सुरेन उप्रेती।
पाँचथर जिल्लाको सुभाङमा जन्मिएका सुरेन उप्रेती आज क्यानडाको भिक्टोरियामा बसोबास गर्दै आए
पनि उनको मन, मस्तिष्क र कर्म सधैं नेपाली भाषा, साहित्य, संस्कृति र समाजसेवामा समर्पित रह्यो।
समाजशास्त्रमा स्नातकोत्तर उपाधि हासिल गरेका उप्रेतीले विगत चार दशकभन्दा बढी समयदेखि
समाज, साहित्य, शिक्षा र संस्कृतिको क्षेत्रमा निरन्तर योगदान पुर्याउँदै आएका छन्।
उहाँको जीवनयात्रा हेर्दा नेतृत्व केवल पदको विषय नभई सेवाको निरन्तर अभ्यास हो भन्ने स्पष्ट हुन्छ।
नेपालमा समाज उत्थानका लागि सङ्गठित समूहका महासचिवदेखि महिला आधारशिला नेपालका
सल्लाहकारसम्मका जिम्मेवारी निर्वाह गर्नुभएका उप्रेतीले क्यानडामा पुगेर पनि नेपाली समुदायको सेवा
र संस्थागत विकासलाई निरन्तरता दिनुभयो। ओटावाका नेपालीहरूको सङ्गठनका बोर्ड डाइरेक्टर,
एनआरएनए क्यानडाका उपाध्यक्ष तथा एनआरएनए अन्तर्राष्ट्रिय समन्वय परिषद्का भाषा, साहित्य,
संस्कृति तथा सम्पदा सम्बन्धी विभिन्न जिम्मेवारीहरूमा रहेर उहाँले उल्लेखनीय योगदान दिनुभएको
छ।
साहित्यिक क्षेत्रमा उहाँको योगदान अझ व्यापक र प्रेरणादायी छ। अनेसास क्यानडाका संस्थापक
अध्यक्षका रूपमा उहाँले क्यानडामा नेपाली साहित्यिक गतिविधिलाई संस्थागत रूप दिनुभयो। अनेसास
केन्द्रीय महासचिव, केन्द्रीय बालसमिति संयोजक, साहित्य सागर डटनेटका प्रबन्ध सम्पादक तथा
विभिन्न साहित्यिक संस्थाका सक्रिय अभियन्ताका रूपमा उहाँले नेपाली भाषा र साहित्यको प्रवर्द्धनमा
महत्वपूर्ण भूमिका खेल्नुभएको छ।
विशेष गरी प्रवासमा जन्मिएका र हुर्किएका नेपाली मूलका बालबालिकालाई नेपाली भाषा, साहित्य र
संस्कृतिसँग जोड्ने उहाँको अभियान अनुकरणीय छ। “प्रवासमा नेपाली शिक्षा” जस्ता पाठ्यपुस्तकको
सम्पादन तथा प्रकाशन, विश्वभरका बालबालिकालाई समेटेर कविता सङ्ग्रह र कविता क्यालेन्डर
प्रकाशन, बालसाहित्य सिर्जना तथा बालप्रतिभा प्रोत्साहनका कार्यक्रमहरू उहाँको दूरदर्शी सोचका
उदाहरण हुन्।
उहाँले सम्पादन गरेका स्मारिका, कथा सङ्ग्रह, सांस्कृतिक तथा साहित्यिक कृतिहरूले नेपाली
डायस्पोराको इतिहास, अनुभव र पहिचानलाई अभिलेखीकरण गर्ने महत्वपूर्ण कार्य गरेका छन्। त्यस्तै
कविता, कथा, निबन्ध, बालसाहित्य, गीत र संस्मरणका क्षेत्रमा उहाँका दर्जनौँ प्रकाशित कृतिहरूले
नेपाली साहित्यलाई समृद्ध बनाएका छन्।
साहित्यिक तथा सामाजिक योगदानको कदरस्वरूप उहाँले सत्यमोहन जोशी शताब्दी महोत्सव पदक, नइ
कीर्तिरत्न सम्मान, काव्यदूत सम्मान, अनेसास हिरो सम्मानलगायत अनेक सम्मान तथा पुरस्कार
प्राप्त गर्नुभएको छ। यी सम्मानहरू केवल व्यक्तिगत उपलब्धि नभई उहाँले वर्षौँदेखि गरेको निरन्तर
सेवाको सार्वजनिक स्वीकृति हुन्।
आज अनेसास नयाँ युगको संघारमा उभिएको छ। प्रविधिको विकास, नयाँ पुस्ताको सहभागिता,
विश्वव्यापी सञ्जाल विस्तार तथा नेपाली भाषाको संरक्षण र प्रवर्द्धनका चुनौतीबीच संस्थालाई अनुभवी,
समन्वयकारी र दूरदर्शी नेतृत्वको आवश्यकता छ। सुरेन उप्रेतीको लामो संस्थागत अनुभव, साहित्यिक
योगदान, अन्तर्राष्ट्रिय सम्पर्क सञ्जाल र समावेशी नेतृत्व शैलीले उहाँलाई अनेसासको अध्यक्ष पदका
लागि एक बलियो, सक्षम र विश्वासिलो उम्मेदवारका रूपमा स्थापित गरेको छ।
अनेसास केवल एउटा संस्था होइन; यो विश्वभरका नेपाली स्रष्टाहरूको साझा घर हो। त्यस घरलाई अझ
सशक्त, समावेशी र प्रभावकारी बनाउन सुरेन उप्रेतीजस्ता अनुभवी साहित्यसेवीको नेतृत्व महत्त्वपूर्ण हुन
सक्छ।
साहित्य, भाषा, संस्कृति र समुदायप्रतिको उहाँको समर्पणले देखाएको छ—नेतृत्व पदले होइन,
योगदानले स्थापित हुन्छ। र सुरेन उप्रेतीको योगदान आफैंमा उहाँको सबैभन्दा ठूलो परिचय हो।
किन सुरेन उप्रेती ?
अनेसासको सशक्त, समावेशी र दूरदर्शी नेतृत्वका लागि
अन्तर्राष्ट्रिय नेपाली साहित्य समाज (अनेसास) आज एउटा महत्वपूर्ण मोडमा उभिएको छ। विश्वभर
छरिएका नेपाली स्रष्टा, साहित्यकार, पाठक र भाषा–संस्कृतिप्रेमीहरूलाई जोड्ने यो संस्थाले आगामी
दिनमा अझ व्यापक, समावेशी र प्रभावकारी बन्नुपर्ने आवश्यकता महसुस गरिरहेको छ। यस्ता बेला
अनेसासलाई अनुभव, समर्पण, सिर्जनशीलता र संस्थागत नेतृत्वको अद्वितीय संयोजन भएको
व्यक्तित्वको आवश्यकता छ। यही सन्दर्भमा सुरेन उप्रेतीको नाम स्वाभाविक रूपमा अगाडि आउँछ।
सुरेन उप्रेती कुनै आकस्मिक उम्मेदवार होइनन्। उहाँ अनेसासको इतिहास, वर्तमान र सम्भावनासँग
गहिरो रूपमा जोडिएको नाम हो। संस्थापक अध्यक्षका रूपमा अनेसास क्यानडालाई स्थापित गर्ने,
केन्द्रीय महासचिवका रूपमा संस्थालाई गति दिने, बालसाहित्य अभियानलाई विश्वव्यापी बनाउने तथा
नेपाली भाषा, साहित्य र संस्कृतिको संरक्षण तथा प्रवर्द्धनमा दशकौँदेखि सक्रिय रहने व्यक्तित्व हुन्
उहाँ।
आज संसार परिवर्तन हुँदैछ। नयाँ पुस्ता डिजिटल माध्यममा छ। नेपाली भाषाको प्रयोग चुनौतीपूर्ण बन्दै
गएको छ। प्रवासमा जन्मिएका बालबालिकालाई नेपाली भाषा र संस्कृतिसँग जोडिराख्नु झन् कठिन बन्दै
गएको छ। यस्ता चुनौतीलाई अवसरमा बदल्न सक्ने नेतृत्व आवश्यक छ।
सुरेन उप्रेतीले विगतमा केवल समस्याको चर्चा गर्नुभएन; समाधानका नमूना पनि प्रस्तुत गर्नुभयो।
“प्रवासमा नेपाली शिक्षा” जस्ता पाठ्यपुस्तक प्रकाशन, विश्वभरका बालबालिकालाई समेटेर साहित्यिक
गतिविधि सञ्चालन, अन्तरमहादेशीय साहित्यिक सहकार्य, भाषा तथा संस्कृतिको संरक्षणका
कार्यक्रमहरू उहाँको कार्यक्षमताका जीवित उदाहरण हुन्।
अनेसासको नेतृत्वमा उहाँको दृष्टिकोण स्पष्ट छ—
विश्वभरका नेपाली स्रष्टालाई एउटै साझा मञ्चमा जोड्ने।
नयाँ पुस्तालाई अनेसाससँग जोड्ने।
बालसाहित्य र युवा सृजनशीलतालाई प्राथमिकता दिने।
प्रविधिमैत्री र पारदर्शी संस्था निर्माण गर्ने।
भाषा, साहित्य, कला र संस्कृतिलाई समान महत्व दिने।
विभिन्न देशका शाखाहरूबीच सहकार्य र समन्वय बढाउने।
अनेसासलाई विश्व नेपाली समुदायको अझ प्रभावशाली साहित्यिक संस्थाका रूपमा स्थापित
गर्ने।
उहाँको नेतृत्वको अर्को विशेषता भनेको समावेशिता हो। उहाँले जीवनभर विभिन्न विचार, भूगोल, पुस्ता
र पृष्ठभूमिका व्यक्तिहरूसँग सहकार्य गर्दै आउनुभएको छ। उहाँ विभाजनको होइन, एकताको पक्षधर
हुनुहुन्छ। प्रतिस्पर्धाको होइन, सहकार्यको संस्कृतिमा विश्वास गर्नुहुन्छ।
दर्जनौँ पुस्तकका लेखक, सम्पादक, समाजसेवी, संस्थापक, अभियन्ता र अन्तर्राष्ट्रिय समन्वयकर्ताको
रूपमा उहाँले आर्जन गरेको अनुभव अनेसासको सम्पत्ति बन्न सक्छ। उहाँले प्राप्त गरेका सम्मान र
पुरस्कारहरू व्यक्तिगत गौरव मात्र होइनन्; ती नेपाली भाषा, साहित्य र संस्कृतिप्रतिको उहाँको निरन्तर
समर्पणका प्रमाण हुन्।
आजको प्रश्न केवल नेतृत्व कसले गर्ने भन्ने होइन। प्रश्न यो हो कि अनेसासलाई आगामी दशकतर्फ
कसले आत्मविश्वासका साथ डोर्याउन सक्छ? कसले संस्थाको गौरवशाली इतिहासलाई सम्मान गर्दै
भविष्यका सम्भावनाहरूलाई उजागर गर्न सक्छ? कसले विश्वभरका नेपाली स्रष्टाहरूलाई साझा यात्रामा
जोड्न सक्छ?
धेरै सदस्यहरूको विश्वास छ—त्यस उत्तरको एउटा सशक्त नाम हो, सुरेन उप्रेती।
सेवाको लामो इतिहास, साहित्यप्रतिको अटुट निष्ठा, संस्थागत अनुभवको गहिराइ र भविष्यप्रतिको
स्पष्ट दृष्टिका कारण सुरेन उप्रेती अनेसासको नेतृत्वका लागि सक्षम, योग्य र विश्वासिलो उम्मेदवारका
रूपमा उभिनुभएको छ।
आउनुहोस्, अनुभवलाई सम्मान गरौँ।
समर्पणलाई मूल्याङ्कन गरौँ।
भविष्यलाई सुदृढ बनाऔँ।
अनेसासको समृद्ध, सिर्जनशील र एकताबद्ध भविष्यका लागि—
सुरेन उप्रेतीलाई समर्थन गरौँ। अनेसासको आगामी अध्यक्षमा निर्वाचित गरौँ।



