म्याग्दी: सुनसरीको बराहक्षेत्र नगरपालिका–११ स्थित मार्फा गाउँ मुस्ताङ घुम्न जाने पर्यटकहरूको प्रमुख गन्तव्य बनेको छ। विशेषतः एउटै शैलीका घरहरू र पदमार्गबीचको आकर्षक दृश्यले पर्यटकहरूलाई आकर्षित गर्दै आएको छ। स्थानीय चन्द्रमान लालचनका अनुसार, “स्याउको राजधानी” का रूपमा परिचित मार्फा पछिल्लो समय पर्यटकको रोजाइमा परेको छ।
चलचित्रको प्रभाव र पर्यटकको चहलपहल
- चलचित्र जेरी र कबड्डी को छायाङ्कनले मार्फालाई थप चर्चित बनाएको छ।
- स्थानीय भक्तिगल्ली, जसलाई अब “जेरी गल्ली” भनेर चिनिन्छ, पर्यटकहरूको भीडले भरिएको पाइन्छ।
- गल्लीको प्रवेशद्वारमा स्याउको आकृतिको साइनबोर्ड राखिएको छ, जसले पर्यटकहरूको आकर्षण बढाएको छ।
पर्यटकीय गतिविधि
- हिमाली पोसाक बख्खु लगाएर पर्यटकहरूले पदमार्गमा फोटो र भिडियो खिच्ने चलन छ।
- बख्खु भाडामा लिँदा रु २००–३०० तिर्नुपर्छ भने याकको डमीमा फोटो खिच्न रु १५० लाग्छ।
- मार्फा गाउँ र स्याउ बगैँचाको सौन्दर्यले मुस्ताङ घुम्न आएका पर्यटकलाई मोहित बनाएको छ।
गल्लीको नामकरण र व्यवस्थापन
- पर्यटक आगमन बढेपछि मार्फा गाउँका ११ गल्लीलाई नाम र सङ्ख्यासहित साइनबोर्ड राख्ने काम भइरहेको छ।
- गल्लीका नामहरूमा अमरसिङ गल्ली, वुद्ध गल्ली, जेरी गल्ली, स्ट्रेस फ्रि गल्ली, आदि छन्।
संस्कृति र प्रकृति
- मार्फाको पदमार्गमा ढुङ्गा छपनी विछ्याइएको छ, र बस्तीमा रातको समयमा बत्तीको उचित व्यवस्था गरिएको छ।
- मार्फाको मौलिक घरहरूले थकाली संस्कृति झल्काउँछन्। छानामा दाउरा चिरेर राख्ने परम्परा अद्यापि जोगाइएको छ।
- वसन्त ऋतुमा स्याउ फुल्दा र शरद ऋतुमा फल लाग्दा बगैँचाहरू अत्यन्तै रमणीय देखिन्छन्।
धार्मिक र ऐतिहासिक महत्व
- गाउँको पश्चिममा रहेको सम्तेलिङ गुम्बा र तीन सय वर्ष पुरानो भीर गुम्बा धार्मिक सम्पदाका रूपमा रहेका छन्।
- कावागुची घर, जहाँ सन् १८८८ मा जापानी भिक्षु एकाइ कावागुची बसेका थिए, नेपाल–जापान सम्बन्धको प्रतीक मानिन्छ।
कृषि र आर्थिक गतिविधि
- मार्फामा स्याउ, आलु, फापर, उवा, र चौडापाते रायोको खेती हुन्छ।
- स्याउको ब्रान्डी बनाउने छ वटा उद्योग र २० भन्दा बढी होटेल सञ्चालनमा छन्।
मार्फाले आफ्नो मौलिकता, प्राकृतिक सौन्दर्य, र सांस्कृतिक सम्पदाको माध्यमबाट मुस्ताङ भ्रमणमा आउने पर्यटकहरूको बसाइ लम्ब्याउन महत्त्वपूर्ण भूमिका खेलेको छ। “स्याउको राजधानी” ले पर्यटकीय गन्तव्यका रूपमा थप उचाइ पाएको छ।
