तेहरान: अमेरिकी पूर्वराष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानविरुद्ध सम्भावित सैन्य कारबाहीको चेतावनी दिएका छन्। त्यसको प्रतिक्रिया दिँदै इरानका सर्वोच्च नेता अयातोल्लाह खामेनीले अमेरिकी धम्की ‘अर्थहीन’ रहेको बताएका छन्।
फारसी नयाँ वर्ष नौरुजको अवसरमा टेलिभिजनमार्फत राष्ट्रलाई सम्बोधन गर्दै खामेनीले भने, ‘अमेरिकीहरूले बुझ्नुपर्छ कि इरानविरुद्धको धम्की उनीहरूका लागि निरर्थक हुनेछ।’ उनले चेतावनी दिँदै थपे, ‘यदि अमेरिकाले इरानविरुद्ध केही कारबाही गर्ने प्रयास गर्यो भने उसले कडा प्रतिकारको सामना गर्नुपर्नेछ।’
मार्च ७ मा ट्रम्पले खामेनीलाई पत्र लेख्दै इरानको आणविक कार्यक्रमबारे वार्ता गर्न आग्रह गरेका थिए। पत्रमा उनले तेहरानले वार्तामा सहमति नजनाए सैन्य कारबाहीको सम्भावना रहेको चेतावनी दिएका थिए।
बिहीबार इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराघचीले उक्त पत्रलाई ‘खतराको संकेत’ भनेका छन् तर यसले अवसरको ढोका खोल्ने सम्भावना पनि रहेको बताएका छन्। उनका अनुसार, तेहरानले आफ्नो औपचारिक प्रतिक्रिया तयार पार्दैछ, जुन चाँडै सार्वजनिक गरिनेछ।
यसैबीच, अमेरिकी समाचार वेबसाइट Axios ले बुधबार एक अमेरिकी अधिकारी र अन्य स्रोतलाई उद्धृत गर्दै ट्रम्पको पत्रमा ‘नयाँ आणविक सम्झौताका लागि दुई महिनाको समयसीमा तोकिएको’ उल्लेख गरेको जनाएको छ। यद्यपि, पत्रले सो समयसीमाको सुरुवात वा समाप्ति मिति निर्दिष्ट गरेको छैन।
खामेनीले यसअघि पनि ट्रम्पको वार्ताका प्रस्ताव अस्वीकार गर्दै उनलाई ‘विश्वव्यापी जनमतलाई भ्रमित पार्न खोज्ने व्यक्ति’ को रूपमा चित्रित गरेका थिए। उनका अनुसार, ट्रम्पले अमेरिकालाई वार्ताका लागि इच्छुक देखाउन खोजे पनि इरानलाई अनिच्छुक देखाएर अन्तर्राष्ट्रिय समुदायलाई भ्रमित पार्ने प्रयास गरेका थिए।
जनवरीमा आफ्नो दोस्रो कार्यकाल सुरु गरेका ट्रम्पले इरानमाथि ‘अधिकतम दबाब’ दिने नीतिलाई पुनः अघि बढाएका छन्।
सन् २०१८ मा ट्रम्पले अमेरिका एकतर्फी रूपमा ऐतिहासिक आणविक सम्झौताबाट बाहिरिएपछि इरानमाथि पुनः कडा आर्थिक प्रतिबन्ध लगाएका थिए। सुरुमा इरानले सम्झौताका प्रावधान पालना गरे पनि अमेरिका बाहिरिएपछि आफूमात्र प्रतिबद्ध रहन नपर्ने बताउँदै इरानले क्रमिक रूपमा सम्झौताबाट हट्दै युरेनियम संवर्द्धनको स्तर बढाएको थियो।
वर्तमान अवस्थामा, इरानको युरेनियम संवर्द्धन ६० प्रतिशतसम्म पुगेको छ, जुन सम्झौतामा तोकिएको ३.६७ प्रतिशत सीमा भन्दा निकै माथि हो। यो स्तर आणविक हतियार निर्माणका लागि आवश्यक पर्ने ९० प्रतिशतको नजिक पुगेको मानिन्छ।
