काठमाडौं। अमेरिकी स्कुल शिक्षक मार्क फोगल अन्ततः रुसी जेलबाट रिहा भएका छन्। उनलाई रूससँगको कैदी आदानप्रदान सम्झौताअन्तर्गत मुक्त गरिएको हो।
फोगलको रिहाइपछि अमेरिकी पूर्वराष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प ले उनलाई स्वागत गर्दै रूसले बदलामा “धेरै” नपाएको टिप्पणी गरेका छन्। ट्रम्पले बुधबार अर्का अमेरिकी बन्धक पनि चाँडै रिहा गरिने बताएका छन्, तर नाम खुलाएका छैनन्।
कसरी पक्राउ परेका थिए फोगल?
६३ वर्षीय फोगल एक पूर्व कूटनीतिज्ञ तथा विद्यालय शिक्षक हुन्। उनलाई २०२१ मा रसियाको एक विमानस्थलमा पक्राउ गरिएको थियो, जहाँ उनको साथबाट थोरै मात्रामा गाँजा फेला परेको थियो। रूसी अदालतले उनलाई १४ वर्षको जेल सजाय सुनाएको थियो। फोगलले औषधीय प्रयोजनका लागि उक्त पदार्थ बोकेको दाबी गरेका थिए, तर रसियाले उनीमाथि लागू औषध तस्करीको आरोप लगाएको थियो।
रिहाइपछि फोगलको प्रतिक्रिया
रिहाइपछि वाशिंगटन डीसी आइपुगेका फोगलले भने, “म अहिले संसारको सबैभन्दा भाग्यमानी मानिस जस्तो महसुस गरिरहेको छु। म केवल एउटा मध्यमवर्गीय स्कुल शिक्षक हुँ, तर अहिले सपनाजस्तो संसारमा छु।”
फोगलको परिवारको प्रतिक्रिया
उनकी श्रीमती जेन फोगल तथा छोराहरू इथान र साम ले अमेरिकी सञ्चारमाध्यम सीबीएसलाई भने, “यो हाम्रो जीवनको सबैभन्दा दर्दनाक समय थियो, तर आज हामी निको हुन थालेका छौं।”
रूससँगको कैदी आदानप्रदान सम्झौता
अमेरिकी राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार माइक वाल्ट्ज का अनुसार फोगलको रिहाइ रूससँग भएको कैदी आदानप्रदान सम्झौताअन्तर्गत भएको हो। तर, अमेरिका र रसियाले यसबारे विस्तृत विवरण सार्वजनिक गरेका छैनन्।
यस सम्झौताले रसिया र अमेरिकाबीच कैदी साटासाटसम्बन्धी वार्तालाई पुनः गति दिएको देखिन्छ। यसअघि पनि चर्चित अमेरिकी बास्केटबल खेलाडी ब्रिटनी ग्रिनर लाई २०२२ मा रूसी जेलबाट मुक्त गरिएको थियो, जसका लागि अमेरिका सरकारले कुख्यात रूसी हतियार व्यापारी भिक्टर बुट लाई रिहा गरेको थियो।
रूससँगको पछिल्लो सम्झौताबारे ट्रम्पले थप्दै भने, “यो निष्पक्ष र उचित सम्झौता हो। अर्को कैदी पनि चाँडै मुक्त हुनेछ।”
रूसमा अझै बन्धक रहेका अमेरिकी नागरिकहरू
रूसले विभिन्न आरोपमा थुप्रै अमेरिकी नागरिकहरूलाई हिरासतमा लिएको छ। विशेष गरी पत्रकार एभान गेर्शकोभिच र पूर्व अमेरिकी मरीन पल व्हिलन अझैपनि रूसी जेलमा रहेका छन्। फोगलको रिहाइपछि अब अमेरिकी कूटनीतिक प्रयासहरू यी बन्धकहरूको मुक्तिका लागि केन्द्रित हुने अनुमान गरिएको छ।
