काठमाडौं। चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङले २३ करोड जनसंख्या रहेको टापु राष्ट्र ताइवानका स्वतन्त्रता समर्थक शक्तिलाई कडा चेतावनी दिएका छन्। उनले मंगलबार (३१ डिसेम्बर) नयाँ वर्षको सम्बोधनमा चीनसँग ताइवानको एकीकरण अपरिहार्य रहेको र यो प्रक्रियालाई कसैले रोक्न नसक्ने दाबी गरे।
गत वर्ष चीनले ताइवानमाथि निरन्तर सैन्य दबाब बढाएको थियो। चीनले आफ्नो सिमाना नजिक युद्धपोत पठाउनुका साथै प्रायः दिनहुँ ताइवानी हवाई क्षेत्रको उल्लंघन गरिरहेको छ। यसलाई ताइवानी अधिकारीहरूले टापुमा चीनको सैन्य उपस्थिति सामान्य बनाउन गरिएको रणनीति भनी टिप्पणी गरेका छन्।
चीनले ताइवानलाई आफ्नो क्षेत्रको रूपमा दाबी गर्दै आएको छ, भने ताइवानले आफ्नो लोकतान्त्रिक शासनलाई बलियो पार्दै बेइजिङको दाबीलाई अस्वीकार गरेको छ। ताइवानी सरकारका अनुसार ताइवानका जनताले मात्र आफ्नो भविष्यको निर्णय गर्न सक्ने छन्, र चीनले यो हकलाई सम्मान गर्नुपर्नेछ।
सी जिनपिङको सन्देश
राष्ट्रिय टेलिभिजनमा बोल्दै राष्ट्रपति सी जिनपिङले ताइवान र चीनका जनतालाई एउटै परिवारको रूपमा वर्णन गरे। उनले भने, ‘ताइवान र चीनका जनता एउटै परिवार हुन्। हाम्रो पारिवारिक बन्धनलाई कसैले तोड्न सक्दैन। ताइवानसँग चीनको एकीकरण निश्चित छ, र यो प्रक्रियालाई कसैले रोक्न सक्दैन।’
ताइवानमा चिनियाँ दबाब
चीनको निरन्तर दबाबको कारण ताइवानमा चिनियाँ प्रभावलाई लिएर चासो बढेको छ। ताइवानले अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग बढाउँदै लोकतन्त्र र सार्वभौमिकताको रक्षा गर्न कूटनीतिक प्रयासहरूलाई तीव्र बनाएको छ।
यसैबीच, अमेरिका र उसका गठबन्धन राष्ट्रहरूले ताइवानलाई आफ्नो समर्थन जनाएको छ। अमेरिकाले ताइवानी सुरक्षाका लागि सैन्य उपकरणको आपूर्ति बढाउँदै चीनलाई सैन्य आक्रामकताबाट पछाडि हट्न आग्रह गरेको छ।
तनावपूर्ण सम्बन्ध
चीन र ताइवानबीचको सम्बन्ध विगतका वर्षहरूमा झन् तनावपूर्ण बन्दै गएको छ। चीनले ताइवानको स्वतन्त्रतासम्बन्धी कुनै पनि कदमलाई आफ्नो क्षेत्रीय अखण्डताको उल्लंघन मान्ने चेतावनी दिँदै आएको छ। भने, ताइवानले आफ्नो सार्वभौमिक अस्तित्वलाई कायम राख्न कुनै सम्झौता नगर्ने अडान लिएको छ।
राष्ट्रपति सीको पछिल्लो सम्बोधनले चीन-ताइवान सम्बन्ध थप जटिल हुने सङ्केत गरेको छ। अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले यस क्षेत्रको स्थिरता र शान्तिका लागि गम्भीर चासो व्यक्त गरिरहेको छ।
