काठमाडौं। नेपालको राजनीतिमा केपी शर्मा ओली एक प्रभावशाली नामका रूपमा स्थापित रहँदै आएका छन्, जसले दशकौँसम्म कम्युनिस्ट आन्दोलन र राष्ट्रिय राजनीतिमा आफ्नो प्रभाव कायम राखे।
तर २०८३ वैशाखसम्म आइपुग्दा नेकपा (एमाले) भित्रको आन्तरिक र बाह्य अवस्था हेर्दा गम्भीर प्रश्नहरू उठ्न थालेका छन्—के ‘ओली युग’ वास्तवमै ओरालो लाग्दै छ? के उनका विश्वासपात्रहरू समेत टाढिँदै छन्?
हालैको आम निर्वाचनमा एमालेले अपेक्षाअनुसार नतिजा ल्याउन नसक्दा पार्टीभित्र असन्तुष्टि चुलिएको छ। त्यससँगै अध्यक्ष ओली आफैं कानुनी झमेला र हिरासतको अवस्थाबाट गुज्रिनुले नेतृत्वमाथि थप दबाब सिर्जना भएको देखिन्छ।
यो हार केवल सिट संख्यामा सीमित नभई वैचारिक र संगठनात्मक कमजोरीका रूपमा पनि विश्लेषण भइरहेको छ। ‘ओली पथ’ माथि जनमतले प्रश्न उठाएको हो कि भन्ने बहस पार्टीभित्र तीव्र बनेको छ।
पार्टीभित्र देखिएको हस्ताक्षर अभियान, विशेष महाधिवेशनको माग र नेतृत्व परिवर्तनको आवाज सामान्य असन्तुष्टि नभई गहिरो असन्तुलनको संकेत मानिएको छ। पहिले ओलीका निर्णयमा समर्थन जनाउने नेताहरू नै अहिले ‘पार्टी पुनर्गठन’ को एजेन्डा अघि सार्दै देखिनु आन्तरिक समीकरण फेरिएको प्रमाण हो।
विश्लेषकहरूका अनुसार निर्णय प्रक्रियामा अत्यधिक केन्द्रीकरण, टिकट वितरणमा विवाद, र सीमित ‘कोर टिम’ मा निर्भरता जस्ता कारणले पार्टीभित्र दूरी बढाएको छ। तल्लो तहका कार्यकर्तामा देखिएको निराशाले नेतृत्वप्रति विश्वास कमजोर बनाएको संकेत गर्छ।
अहिले एमालेभित्र पुरानो नेतृत्वलाई निरन्तरता दिने कि नयाँ पुस्तालाई अवसर दिने भन्ने बहस चर्किएको छ। कतिपय नेताहरू खुला रूपमा नबोले पनि ‘पार्टी र देशको आवश्यकता’ भन्दै परिवर्तनको संकेत गर्न थालेका छन्।
राजनीतिमा नजिकका सहयोगीहरूको मौनता वा असहयोगलाई सत्तासमीकरण परिवर्तनको संकेतका रूपमा लिइन्छ। यही अवस्था अहिले एमालेमा देखिँदै गएको छ।
ओलीको आगामी राजनीतिक यात्रा कस्तो हुने भन्ने प्रश्न अझै खुला छ। तर यथार्थ के हो भने, हिजोको प्रभाव र आजको चुनौतीबीचको दूरी घटाउन उनलाई कठिन हुने देखिन्छ। अब एमालेको भविष्य धेरै हदसम्म नेतृत्वको निर्णय क्षमतामा निर्भर रहनेछ—तर एउटा प्रश्न भने कायम छ: के एमाले अब ओली बिनाको मार्गतर्फ अघि बढ्न तयार हुँदैछ?
